देश शिक्षा

विद्यालय जान दैनिक छ किलोमिटर हिँड्नुपर्ने बाध्यता

भीमदत्तनगर, मंसिर १८–कञ्चनपुरको भीमदत्त नगरपालिका–९ खल्ला मसेटीका ज्ञानेन्द्र बोहरा दैनिक ६ किलोमिटर हिँडेर विद्यालय जान्छन् । बस्तीमा रहेको विद्यालय माविस्तरको नहुँदा उनीजस्तै त्यहाँका अन्य विद्यार्थी पनि दैनिक ६ किलोमिटर हिँडेर विद्यालय जान बाध्य छन् । भौगोलिक रूपले विकट मानिएको खल्ला मसेटीमा सार्वजनिक सवारी साधनको पहुँच नहुँदा त्यहाँका विद्यार्थीले दैनिक ६ किलोमिटर हिँडेर विद्यालय जानुपरेको बोहराले बताए । कक्षा ९ मा अध्ययनरत ज्ञानेन्द्र बोहराले भने, ‘आफूहरु चुरे फेदको डरलाग्दो बाटोबाट जोखिम मोलेर भए पनि अध्ययनका लागि दैनिक ६ किलोमिटर हिँडेर ब्रह्मदेवस्थित सिद्धनाथ मावि जाने गर्छौं ।’

‘जंगलको बाटो, माथि भीर तल महाकाली हिँड्नै गाह्रो हुन्छ,’ उनले दुखेसो पोख्दै भने, ‘खल्ला मसेटी गाउँमा यो पालिदेखि कक्षा ८ सम्मको अध्यापन हुँदै छ ।’ बोहराले विगतमा माविस्तरको अध्ययन गाउँमा नहुँदा धेरै विद्यार्थीले स्कुल छाडेको बताए । ‘पूरै गाउँ आर्थिक रूपले विपन्न छ,’ उनले भने, ‘सडक सञ्जाल विस्तारको क्रममा रहे पनि गाउँमा बिजुली, खानेपानी, शिक्षा, स्वास्थ्यलगायतका पूर्वाधार पुग्न सकेका छैनन् ।’ त्यसैगरी विद्यालयबाट घर फर्किरहेको अवस्थामा बाटोमा भेटिएकी विद्यार्थी संगीता चन्दले अध्ययनका लागि निकै सास्ती खेप्नुपरेको बताएन् ।

‘जंगल छेउको बाटो भएकाले गाउँका विद्यार्थीहरू जम्मा भएर स्कुल जान्छौँ,’ चन्दले भनिन्, ‘छात्रालाई एक्लै आउन(जानसमेत समस्या छ ।’ वर्षातका बेला घरबाट स्कुल जान हिँडेका खल्ला मसेटीका विद्यार्थी ब्रह्मदेव आउँदा बीचमा पर्ने भिमेरीगाड खोलाको बाढीले घर फर्किनुपर्ने अवस्था आउने गरेको विद्यार्थी बोहराले बताए । ‘गाउँमा बिजुली नहुँदा घरमा अध्ययन गर्न पनि समस्या हुन्छ,’ विद्यार्थी दीपा चन्दले भनिन्, ‘खल्ला मसेटीबाट मात्रै ६० भन्दा बढी विद्यार्थी हिँडेर ब्रह्मदेव आउँछन् ।’ विगत तीन वर्षदेखि ब्रह्मदेवमा अध्ययनका लागि आइरहेकी चन्दले सडक र यातायात सुविधा नहुँदा विद्यार्थी अध्ययन गर्नबाट वञ्चित हुनुपर्ने अवस्था आएको बताइन् ।

‘गाउँमा रहेको भीमदत्त समृद्धि आधारभूत विद्यालय स्तरोन्नति हुन सके हामीले यतिधेरै दुखः गर्नुपर्ने थिएन,’ चन्दले भने, ‘हामीलाई सिंहदरबार होइन, गाउँमै स्कुल चाहिएको छ ।’ चन्दले भनिन्, ‘गाउँमा मावि तहसम्मको विद्यालय छैन, अटो तथा सार्वजनिक भाडाका साधन पनि गाउँमा चल्दैनन् तर पनि पढ्नकै लागि गाउँबाट ६ किलोमिटर हिँडेर ब्रह्मदेव आउनैपर्ने बाध्यता छ ।’ भीमदत्तनगरपालिका(९ का वडाध्यक्ष राम नाथले खल्लाम सेटीमा रहेको विद्यालय स्तरोन्नतिका लागि स्थानीय तह पहल गरिरहेको बताए ।

‘स्कुलमा विद्यार्थीको संख्या बढ्दै गए माविसम्म बनाउने भन्ने भएको छ,’ वडाध्यक्ष नाथले भने, ‘सडक पूर्वाधार विकास र यातायातको पहुँच र्पुयाउन पहल हुँदै छ ।’ उनले खल्लासम्म कच्ची सडक विस्तार गरिसकेको बताउँदै थप सडक विस्तारका लागि नगरपालिकाबाट डोजर ल्याएर केही दिनभित्रै सुरु गर्ने बताए । खल्ला मसेटी र टिडीखेल गरेर उक्त क्षेत्रमा २७० परिवारको बसोबास रहेको नाथको भनाइ छ । ‘स्थानीय जनप्रतिनिधि आइसकेपछि उक्त क्षेत्रको विकासको ढोका खुलेजस्तै भएको छ,’ उनले भने, ‘खल्ला मसेटी क्षेत्र नगरकै पिछडिएको ठाउँ हो ।’ आर्थिक अवस्था कमजोर भएका नागरिकको बसोबास रहेको खल्ला मसेटीका स्थानीय महाकाली नदीको बगरमा बालुवा(गिट्टी छान्नुका साथै अधिकांश पुरुष भारतमा मजदुरी गरेर जीविकोपार्जन गर्छन् । वडाध्यक्ष नाथले महाकाली करिडोरको काम सुरु भए खल्ला मसेटी सडक सञ्जालसित जोडिनेमा आशावादी रहेको बताए । (रासस)

Featured